Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yönetmelik taslağıyla motorlu araç ekspertiz sektöründe köklü değişikliklere gidiliyor. İlk kez kapsamlı bir yasal çerçeveye kavuşacak sistemle birlikte sahte ekspertiz raporlarının önüne geçilmesi, tüketicinin korunması ve ikinci el araç piyasasında güvenin artırılması hedefleniyor.
Yeni düzenlemeye göre artık ekspertiz işletmeleri yetki belgesi almak zorunda olacak. Sektörde faaliyet gösterecek firmalara; Türk Standardları Enstitüsü Hizmet Yeterlilik Belgesi alma, mesleki yeterlilik belgeli teknik sorumlu çalıştırma ve mesleki sorumluluk sigortası yaptırma şartı getirilecek.
Tüm Raporlar Dijital Sisteme Kaydedilecek
Yeni sistem kapsamında hazırlanan tüm ekspertiz raporları, Bakanlık bünyesinde kurulacak “Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi”ne kaydedilecek. Böylece raporların sonradan değiştirilmesi ya da sahte belge düzenlenmesi büyük ölçüde engellenecek.
Vatandaşlar ise raporların üzerinde yer alacak karekod sayesinde ekspertiz belgesinin doğruluğunu anında sorgulayabilecek. Bu uygulamanın özellikle ikinci el araç satışlarında güven sorununu azaltması bekleniyor.
“Gizlenen Hasar” Dönemi Bitiyor
İkinci el araç piyasasında en çok şikâyet edilen konuların başında gelen gizlenen hasar ve eksik ekspertiz raporları konusunda da önemli yaptırımlar geliyor.
Yeni düzenlemeye göre ekspertiz raporundaki hata, eksiklik veya gizlenen kusur nedeniyle ortaya çıkan değer kaybı ya da onarım masrafından ekspertiz işletmesi sorumlu tutulacak. Oluşan zararlar ise zorunlu mesleki sorumluluk sigortası kapsamında karşılanabilecek.
Tüketicilere ayrıca yeni itiraz hakları da tanınacak. Vatandaşlar, düzenlenen ekspertiz raporuna ilişkin 5 gün içerisinde sistem üzerinden itiraz edebilecek. Ekspertiz firmaları ise başvuruları en geç 3 gün içinde sonuçlandırmak ve gerekirse raporu ücretsiz şekilde yenilemek zorunda olacak.
Ortak Teknik Dil Geliyor
Sektörde yaşanan en büyük sorunlardan biri olan farklı ekspertiz firmalarının farklı ifadeler kullanması nedeniyle ortaya çıkan “kavram karmaşası” da sona erecek.
Yeni sistemle birlikte Türkiye genelinde ortak teknik terminoloji kullanılacak. Böylece “lokal boya”, “işlemli parça”, “değişen”, “kontrol edildi” gibi ifadelerin standart hale getirilmesi amaçlanıyor.
Denetimler Artacak
Ticaret Bakanlığı, ekspertiz işletmelerini doğrudan denetleme yetkisine sahip olacak. Mevzuata aykırı faaliyet gösteren firmalara idari para cezası uygulanabilecek, ağır ihlallerde ise yetki belgeleri iptal edilebilecek.
Mevcut ekspertiz firmalarına ise yeni sisteme uyum sağlamaları için belirli bir geçiş süresi tanınacağı öğrenildi.
Uzmanlara göre hayata geçirilmesi planlanan bu yeni sistem, ikinci el araç alım satımında yaşanan mağduriyetleri önemli ölçüde azaltacak ve sektörde daha şeffaf bir dönemin kapısını aralayacak.
